เรื่องโดย รศ. ดร.ชวลิต วิทยานนท์
ปลาสลิด ปลาน่าหม่ำยอดนิยมที่หลายคนน่าจะจำภาพได้แค่ลวดลายสีเทา ๆ จุด ๆ ครีบเยิน ๆ สีคล้ำ และไร้หัว พอเอาไปทอดจนสุกจะมีสีอมเหลือง มีกลิ่นหอมโชย ชวนให้หิวข้าว โดยไม่รู้ว่าตอนเป็น ๆ พวกมันมีหน้าตาแบบไหนกันแน่ เพราะไม่เคยมีขายในร้านปลาสวยงามที่ไหนสักแห่ง แล้วเชื่อหรือไม่ว่าแท้จริงแล้วพวกมันเป็นญาติกับปลากัด ปลากริม ปลากระดี่ รวมถึงปลาแรด
ปลาสลิด (Trichopodus pectoralis) เป็นปลาน้ำจืดในวงศ์ปลากัด ปลากระดี่ (Osphronemidae) และอยู่ในสกุลเดียวกับปลากระดี่ จึงมีรูปร่างหน้าตาละม้ายคล้ายกัน คือ รูปร่างลำตัวแบนข้าง หัวเล็ก ปากเล็ก เกล็ดใหญ่ ครีบท้องเล็กเป็นเส้นยาวคล้ายหนวด มีลายสีคลํ้าหลายแนวพาดเฉียงตลอดลำตัว แต่มีขนาดใหญ่กว่าปลากระดี่ ในฤดูผสมพันธุ์ก่อนตัวเมียจะวางไข่ ตัวผู้จะช่วยดูแลก่อหวอดทำรัง ในธรรมชาติพบอาศัยตามหนองบึง บางคนเรียกปลาสลิดว่า ปลาใบไม้
นอกจากจะเป็นปลาน่าหม่ำที่นิยมนำมาตากแห้งหรือแดดเดียวแล้ว ยังเป็นปลาเศรษฐกิจสำคัญของประเทศ โดยเฉพาะ “ปลาสลิดบางบ่อ” ที่ไม่ได้มีดีแค่รสชาติ แต่ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นสินค้าสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (Geographical Indication: GI) ของจังหวัดสมุทรปราการ ในปี พ.ศ. 2562 แล้วก็ยังมี “ปลาสลิดดอนกำยาน” ที่เลี้ยงใน 8 อำเภอของสุพรรณบุรี มีเนื้อแน่นสีขาวอมชมพู ช่องท้องมีไขมันเล็กน้อย ขึ้นทะเบียนสินค้า GI ในปี พ.ศ. 2563 และล่าสุด “ปลาสลิดบ้านแพ้ว” ที่เลี้ยงในพื้นที่จังหวัดสมุทรสาคร มีเนื้อละเอียด แน่น ไม่ร่วน ไม่มีกลิ่นโคลน ได้ขึ้นทะเบียนสินค้า GI ไปเมื่อเดือนเมษายนปีนี้นี่เอง
![]() |


