ข่าววิทย์

สตาร์ตอัปสหรัฐฯ ส่งหุ่นยนต์ขยับวงโคจร ยื้อชีวิตกล้องโทรทรรศน์อวกาศสวิฟต์มูลค่าหมื่นล้าน

เมื่อวันศุกร์ที่ 3 กรกฎาคม พ.ศ. 2569 ที่ผ่านมา องค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติสหรัฐฯ หรือนาซา (NASA) ร่วมกับบริษัทสตาร์ตอัป คาทาลิสต์ (Katalyst) ได้ปล่อยยานอวกาศหุ่นยนต์กู้ภัยขนาดเล็กชื่อว่า ลิงก์ (LINK) ขึ้นสู่อวกาศเหนือมหาสมุทรแปซิฟิก ในปฏิบัติการครั้งประวัติศาสตร์เพื่อช่วยเหลือกล้องโทรทรรศน์อวกาศ นีล เกห์เรลส์ สวิฟต์ (Neil Gehrels Swift Observatory) หรือสวิฟต์ (Swift) มูลค่ากว่า 1.8 หมื่นล้านบาท (500 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) ที่กำลังเสี่ยงต่อการตกลงสู่ชั้นบรรยากาศโลกและถูกเผาไหม้ภายในปีนี้ เนื่องจากตัวกล้องไม่มีระบบขับเคลื่อนในตัวเอง ทำให้วงโคจรค่อยๆ ลดระดับลงจากเดิมที่ความสูง 600 กิโลเมตร ลงมาอยู่ที่ประมาณ 400 กิโลเมตร โดยคาดว่าโครงการนี้จะช่วยยืดอายุการปฏิบัติภารกิจศึกษาดาราศาสตร์และหลุมดำของกล้องสวิฟต์ที่ดำเนินมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547 ออกไปได้อีกหลายปี

ยานกู้ภัยลิงก์มีน้ำหนักประมาณ 399 กิโลกรัม ใช้เวลาพัฒนาอย่างรวดเร็วเพียง 9 เดือน ตัวยานถูกส่งขึ้นสู่อวกาศด้วยจรวด Pegasus ของบริษัท Northrop Grumman ที่ปล่อยตัวจากใต้ท้องเครื่องบินขับดัน Lockheed TriStar ที่ระดับความสูงประมาณ 12 กิโลเมตร เหนือน่านฟ้าหมู่เกาะมาร์แชลล์ โดยภารกิจนี้ตามแผนการจะใช้เวลาเดินทางประมาณ 1 เดือน เพื่อเข้าใกล้กล้องสวิฟต์ในระยะ 9.6 กิโลเมตรช่วงปลายเดือนกรกฎาคม ก่อนจะใช้อุปกรณ์ระบบเซนเซอร์และไอพ่นขับดันในการควบคุมระยะแบบอัตโนมัติ เพื่อส่งแขนกลหุ่นยนต์ 3 ข้างพร้อมตัวจับสวมเข้ายึดกล้องสวิฟต์อย่างนุ่มนวล และใช้เวลาอีก 60 วันลากจูงกล้องขึ้นไปยังวงโคจรที่ปลอดภัยและเสถียรที่ระดับความสูง 600 กิโลเมตรอีกครั้ง

ปฏิบัติการระดับวงโคจรครั้งนี้ไม่ได้เป็นเพียงแค่ภารกิจทางวิทยาศาสตร์เพื่อกู้คืนสินทรัพย์ดาราศาสตร์เท่านั้น แต่ยังเป็นบททดสอบเทคโนโลยีการซ่อมบำรุงดาวเทียมที่มีคุณค่าสองทาง (Dual-use) ในเชิงความมั่นคงทางทหารท่ามกลางการแข่งขันทางอวกาศระหว่างสหรัฐฯ และจีนที่ทวีความรุนแรงขึ้น หลังจากที่ฝ่ายจีนได้แสดงศักยภาพส่งดาวเทียมเข้าประกบและลากดาวเทียมอีกดวงเปลี่ยนวงโคจรสำเร็จไปเมื่อปี พ.ศ. 2565 ทำให้กองทัพอวกาศสหรัฐฯ จับตาดูความสำเร็จของหุ่นยนต์ลิงก์อย่างใกล้ชิดในฐานะแกนหลักของการรักษาอธิปไตยเหนืออวกาศ


About Author