ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.พธู คูศรีพิทักษ์
ประธานกลุ่ม iCulture
วิวิธชาติพันธุ์ เป็นนิทรรศการพิเศษเคลื่อนที่แบบคาราวานของพิพิธภัณฑ์มานุษยวิทยาวัฒนธรรม สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัยมหิดล ได้ถือกำเนิดขึ้น ในปี พศ. 2560 เพื่อเป็นชานชาลาแห่งการปริวรรตวัฒนธรรมชาติพันธุ์ มีพันธกิจในการสร้างวิจารณญาณปฏิบัติเพื่อการอยู่ร่วมกันอย่างกลมกลืนใกล้ชิดระหว่างกลุ่มทางสังคมวัฒนธรรมต่าง ๆ ในสังคมไทย นิทรรศการจัดกิจกรรมการศึกษาเชิงปฏิสัมพันธ์อย่างมีส่วนร่วม ภายใต้หลักการเรียนรู้เชิงปริวรรตด้วยการคิดเชิงออกแบบ เรียนเด่น เล่นดี มีรายได้ ผ่านกิจกรรมการเรียนรู้ร่วมสมัยที่ยืดหยุ่นตามบริบท ความถนัดและความสนใจของผู้เรียน วิวิธชาติพันธุ์เคลื่อนที่ไปยังโรงเรียน พิพิธภัณฑ์ และชุมชนในพื้นที่ต่าง ๆ เพื่อสร้าง “บทสนทนาที่มีเหตุผล” และ “ปฏิบัติการสร้างสรรค์” ร่วมกับชุมชน นำชักนำสู่การพัฒนาคนและสังคมอย่างยั่งยืน

ตลอด 9 ปีที่ผ่านมา วิวิธฯ ได้เดินทางไปเผยแพร่ความรู้ยังจังหวัดต่าง ๆ ทั่วภูมิภาคในประเทศไทย ได้แก่ กรุงเทพมหานคร นครปฐม ราชบุรี สุพรรณบุรี กาญจนบุรี เพชรบุรี ชุมพร นครศรีธรรมราช กระบี่ เกาะลันตา ลำพูน เชียงใหม่ นครราชสีมา มหาสารคาม อำนาจเจริญ กาฬสินธุ์ บึงกาฬ ชลบุรี จันทบุรี
วิวิธชาติพันธุ์ ขับเคลื่อนโดย กลุ่มพันธกิจวัฒนธรรมสถานบริรักษ์ (iCulture) นำโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์ดร.พธู คูศรีพิทักษ์ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ชิตชยางค์ ยมาภัย และ อาจารย์ธีรวรรณ มิ่งบัวหลวง จากหลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาพิพิธภัณฑศึกษา

ในปี พ.ศ. 2568 “วิวิธชาติพันธุ์” ได้รับการคัดเลือกจากสภาพิพิธภัณฑ์ระหว่างชาติ หรือ ICOM (International Council of Museum) ไอคอม อวอร์ด ฟอร์ ซัสเทนเนเบิล ดีเวลลอปเมนต์ แพร็กทิส อิน มิวเซียมส์ 2025 ให้เป็น 1 ใน 20 พิพิธภัณฑ์จากทั่วโลกที่มีปฎิบัติการโดดเด่น มุ่งเน้นความยั่งยืนในมิติด้านคน (People) ลดความเหลื่อมล้ำ (SDG ข้อที่ 10) พัฒนาคุณภาพการศึกษา (SDGs ข้อที่ 4) ให้แก่กลุ่มคนหลากหลาย ครอบคลุม กลุ่มคนต่างวัย เด็กเล็ก วัยรุ่น ผู้ใหญ่ ผู้สูงวัย กลุ่มผู้เปราะบาง กลุ่มชาติพันธุ์ ผู้พิการทางกายภาพ คนหูหนวก คนตาบอด กลุ่มผู้มีความหลากหลายทางสมอง นับเป็นพิพิธภัณฑ์แห่งเดียวของประเทศไทย ที่ได้รับรางวัลนี้

รางวัลอันทรงเกียรตินี้ สร้างชื่อเสียงให้แก่ สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัย และวงการพิพิธภัณฑ์ในประเทศไทย ในฐานะผู้มุ่งมั่นตั้งใจใช้ภาษาและวัฒนธรรมนำการพัฒนาที่ยั่งยืน
ขอขอบคุณภาคีเครือข่าย และผู้ชมทั่วทั้งประเทศที่ได้ร่วมออกแบบสร้างสรรค์ เลือกคัดจัดแสดง เรื่องเล่าในพิพิธภัณฑ์ และได้แวะเวียนมาสร้างสรรค์บทสนทนาที่เปียมคุณค่าและความหมาย รางวัลนี้เป็นของทุกท่านที่ได้ร่วมกันขับเคลื่อนวิวิธชาติพันธุ์มาจนถึงวันนี้
พวกเราจะร่วมกันขับเคลื่อนสังคมอย่างสร้างสรรค์ต่อไป !
สามารถเข้าถึงหนังสือ ICOM AWARD (วิวิธชาติพันธุ์ หน้า 78) ได้ที่
ติดตามข้อมูลข่าวสารวิวิธชาติพันธุ์ได้ที่เพจ Rilca Museum Studies
นัดหมายเยี่ยมชม เชิญชวนไปร่วมกิจกรรม โทร. 086-898-8988; 086-839-8822; 02-800-2308 ถึง 14 ต่อ 3405, 3447 Email : iculture408@gmail.com, rilca.mu@gmail.com

