Agrivoltaics (หรือ Solar sharing) คือการใช้พื้นที่เดียวกันร่วมกันระหว่างการเกษตร (หรือปศุสัตว์) กับการผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ เพื่อใช้พื้นที่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ด้วยการใช้แผงเซล์แสงอาทิตย์ที่สามารถให้แสงผ่านในช่วงสเปกตรัมที่ต้องการได้ โดยสามารถกรองแสงที่เป็นอันตราย และปล่อยให้แสงที่จำเป็นต่อกระบวนการสังเคราะห์แสงผ่านได้ ส่งผลให้พืชสามารถเจริญเติบโตได้ดีควบคู่ไปกับการผลิตไฟฟ้าอย่างมีประสิทธิภาพ
ที่มาของงานวิจัย
- ทำการเกษตร/ปศุสัตว์ใต้แผงเซลล์แสงอาทิตย์ ไฟฟ้าที่ผลิตได้จะใช้ในกิจกรรมภายในฟาร์มก่อน เช่น ระบบสูบน้ำ รดน้ำ ระบบไฟส่องสว่าง เก็บในแบตเตอรี่ ฯลฯ
- ไฟฟ้าที่เหลือจากการใช้ภายใน จะส่งต่อผ่านสายส่งของการไฟฟ้า เพื่อขายให้กับชุมชนรายรอบ (หากมีการซื้อขายไฟฟ้าแบบ Peer to Peer เกิดขึ้นในอนาคต) หรือขายให้กับการไฟฟ้า (กรณีได้รับสัญญาซื้อขายไฟฟ้า)
- ผลผลิตทางการเกษตร/ปศุสัตว์ที่ได้ สามารถขายเพื่อสร้างรายได้อีกทางหนึ่ง
- เพิ่มมูลค่าของผลิตภัณฑ์ฯ ด้วยแนวคิด ผลิตภัณฑ์การเกษตรที่ลด (หรือไม่มีการปล่อยก๊าซเรือนกระจก) “Green Agriculture หรือ Net zero Agriculture”
จุดเด่น/ประโยชน์ของเทคโนโลยี
- เป็นผลงานวิจัยและพัฒนาโดยขึ้นมาโดยนักวิจัยและบริษัทไทย
- สามารถออกแบบให้แสงผ่านได้ตามที่ต้องการ เมื่อเทียบกับแผงฯ ทั่วไป ซึ่งด้านหลังใช้วัสดุทึบแสง
- สามารถป้องกันหรือยอมให้แสงฯ ผ่านตามเสปคตรัมที่ต้องการได้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการเจริญเติบโตของพืช
- มีน้ำหนักเบา ติดตั้งได้ง่าย และสามารถลดอุณหภูมิใต้แผงให้น้อยลง เมื่อเทียบกับแผงฯ แบบ Double glass
- ผลงานได้รับความคุ้มครองทางทรัพย์สินทางปัญญา ออกแบบและผลิตในประเทศไทย ได้รับใบรับรอง MiT (Made in Thailand) และได้รับมาตรฐาน มอก. และกำลังอยู่ในระหว่างการยื่นผลงานเข้ารายการบัญชีนวัตกรรม
ภาพประกอบ

รูปที่ 1 การเปรียบเทียบการทำการเกษตรแบบเดิมและการทำ Solar farm แบบทั่วไป กับการทำการเกษตรรูปแบบใหม่ (Agrivoltaics)

รูปที่ 2 โครงสร้างของ (ก) แผงเซลล์แสงอาทิตย์แบบทั่วไป และ (ข) แผงเซลล์แสงอาทิตย์แบบ colored PV

รูปที่ 3 ผลของเงาที่เกิดขึ้นบริเวณใต้แผงเซลล์แสงอาทิตย์แบบทั่วไป และแบบ Colored PV

รูปที่ 4 ค่าการส่งผ่านแสง (%TT) และ (ข) ค่ารังสีอาทิตย์ที่เวลา 12.00 น. วัดใต้แผง Solar cell
รูปที่ 5 อุณหภูมิใต้แผง Solar cell

รูปที่ 7 ระบบผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ร่วมกับพื้นที่การเกษตรที่จังหวัดอุบลราชธานี

รูปที่ 8 ระบบผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ร่วมกับพื้นที่การเกษตรที่จังหวัดปทุมธานี
วิจัยพัฒนาโดย
กลุ่มวิจัยอุปกรณ์สเปกโทรสโกปีและเซน


