ที่มา ข้อมูลเบื้องต้น ความสำคัญของปัญหา
Metal–Organic Frameworks (MOFs) เป็นวัสดุนาโนที่มีโครงสร้างรูพรุนสูงและพื้นที่ผิวเฉพาะขนาดใหญ่มาก สามารถปรับแต่งโครงสร้างทางเคมีได้อย่างยืดหยุ่น ทำให้เหมาะกับการประยุกต์ใช้งานขั้นสูง เช่น การดูดซับและแยกก๊าซเฉพาะ การเร่งปฏิกิริยา การกรองมลพิษ และการจัดการสิ่งแวดล้อม แต่แม้จะมีศักยภาพสูงในเชิงวิชาการ การนำ MOFs ไปใช้จริงในระดับอุตสาหกรรมยังคงเป็นความท้าทายสำคัญ เนื่องจากกระบวนการสังเคราะห์ส่วนใหญ่ยังจำกัดอยู่ในระดับห้องปฏิบัติการและไม่สามารถขยายกำลังการผลิตได้โดยไม่สูญเสียคุณสมบัติเชิงโครงสร้างของวัสดุ
ทีมวิจัยจึงได้พัฒนาเทคโนโลยีการผลิต MOFs หลายชนิดที่มีความสำคัญทางเทคโนโลยี ได้แก่ MIL-53, UiO-66, CAU-10, CaBDC และ CALF-20 โดยใช้สูตรการสังเคราะห์เฉพาะ และสามารถผลิตในระดับ pilot scale ได้สำเร็จในปริมาณหลายกิโลกรัมต่อรอบการผลิต โดยที่วัสดุที่ได้ยังคงมีคุณสมบัติทางฟิสิกส์ และโครงสร้างที่เหมาะสมต่อการใช้งานในอุตสาหกรรมพลังงาน สิ่งแวดล้อม และปิโตรเคมี ซึ่งนับเป็นก้าวสำคัญในการขยายขีดความสามารถของ MOFs จากงานวิจัยสู่การใช้งานจริง
สรุปและจุดเด่นเทคโนโลยี
จุดเด่นของเทคโนโลยีนี้อยู่ที่เทคโนโลยีการผลิต MOFs ที่ให้ผลผลิตที่มีคุณภาพสูงในปริมาณมากด้วยต้นทุนที่เหมาะสม รองรับการใช้งานจริงในอุตสาหกรรมต่าง ๆ เช่น พลังงาน สิ่งแวดล้อม และปิโตรเคมี
สถานภาพทรัพย์สินทางปัญญา
- คำขออนุสิทธิบัตร เลขที่คำขอ 2503002287 วันที่ยื่นคำขอ 23 มิถุนายน 2568
- คำขอสิทธิบัตรการประดิษฐ์ เลขที่คำขอ 2401003478 วันที่ยื่นคำขอ 29 พฤษภาคม 2567
- คำขอสิทธิบัตรการประดิษฐ์ เลขที่คำขอ 2201006355 วันที่ยื่นคำขอ 29 กันยายน 2565
- คำขอสิทธิบัตรการประดิษฐ์ เลขที่คำขอ 2201006356 วันที่ยื่นคำขอ 29 กันยายน 2565
- คำขออนุสิทธิบัตร เลขที่คำขอ วันที่ยื่น 14 กันยายน 2564
- คำขอสิทธิบัตรการประดิษฐ์ เลขที่คำขอ 1901006116 วันที่ยื่น 27 กันยายน 2562
สถานภาพของผลงานวิจัย
- ต้นแบบระดับห้องปฏิบัติการได้ถูกทดสอบในสภาวะจำลอง (TRL5)
ความร่วมมือที่เสาะหา
- ผู้รับอนุญาตใช้สิทธิ
- ภาคเอกชนที่มองหา advanced materials เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงานภาคอุตสาหกรรม
- กลุ่มอุตสาหกรรมที่มองหาลู่ทางในการ upcycling metal waste สู่วัสดุที่มีมูลค่าเพิ่ม

นักวิจัย
ดร.ชลิตา รัตนเทวะเนตร
ศูนย์นาโนเทคโนโลยีแห่งชาติ สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ
โทรศัพท์สำนักงาน : 0 2564 7100 ต่อ 6633
อีเมล : chalita@nanotec.or.th
