พลับพลึงธาร (Crinum thaianum) หรือ “ราชินีแห่งสายน้ำ” พืชใกล้สูญพันธุ์

เป็นพืชเฉพาะถิ่น หรือพืชถิ่นเดียว (endemic plant) โดยพบเฉพาะในประเทศไทย มีการแพร่กระจายตามธรรมชาติเฉพาะในพื้นที่จังหวัดระนองตอนล่าง และพังงาตอนบน จัดเป็นพรรณไม้น้ำประเภทชายน้ำ เจริญเติบโตบริเวณแหล่งน้ำไหลที่ใสสะอาด มีดอกสีขาวคล้ายพลับพลึงบก แต่เจริญเติบโตใต้น้ำและชูช่อดอกขึ้นเหนือน้ำในฤดูแล้งปัจจุบันมีสถานภาพ มีความเสี่ยงสูงต่อการสูญพันธุ์ในธรรมชาติ (VU) เนื่องจากการขุดลอกคลองและกิจกรรมพัฒนาพื้นที่ที่ทำลายแหล่งอาศัยโดยตรง รวมถึงการเปลี่ยนแปลงระดับน้ำ ภัยน้ำท่วมและภัยแล้งที่รุนแรงขึ้น ตลอดจนมลภาวะจากสารเคมีและของเสียจากชุมชนที่ทำให้คุณภาพน้ำเสื่อมโทรม ส่งผลกระทบต่อการดำรงอยู่ของพืชน้ำชนิดนี้

กล้วยไม้โกมาซุม หรือ เอื้องเงินหลวง (Dendrobium formosum)

เป็นกล้วยไม้สกุลหวายที่มีดอกสีขาวนวลถึงเหลืองอ่อน มีกลิ่นหอมอ่อน และมีขนละเอียดบนกลีบปากซึ่งเป็นลักษณะเด่น การบุกรุกทำลายป่าเพื่อการเกษตรและการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ทำให้ถิ่นอาศัยลดลงและแตกเป็นหย่อม ประกอบกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่กระทบต่อการเจริญเติบโต รวมทั้งการลักลอบเก็บจากธรรมชาติเพื่อการค้า ส่งผลให้ประชากรในป่าลดลงอย่างรวดเร็ว

เอื้องไอยเรศ (Rhynchostylis gigantea)

เป็นกล้วยไม้ป่าขนาดใหญ่ที่มีช่อดอกห้อยระย้า ดอกสีขาวแต้มม่วงแดงหรือแดงเข้ม มีกลิ่นหอมแรง พบในป่าผลัดใบและป่าดิบแล้งของประเทศไทย ปัจจุบันมีสถานภาพ โดยเผชิญแรงกดดันจากการลักลอบเก็บไปจำหน่ายในตลาดกล้วยไม้ การสูญเสียและเสื่อมโทรมของถิ่นอาศัยจากการเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดิน รวมถึงความแปรปรวนของสภาพภูมิอากาศที่กระทบต่อการออกดอก การติดฝัก และการงอกของเมล็ด ทำให้การเพิ่มจำนวนตามธรรมชาติยากขึ้น

1. ปัญหา: การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

2. ทางรอด: การเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืช

3. อนาคต: การอนุรักษ์ที่ยั่งยืน

ภาพกิจกรรมห้องปฏิบัติการพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืช และแปลงอนุบาลพืชของโรงเรียนสตรีระนอง

เพื่อนการอนุรักษ์พืช พลับพลึงธาร เอื้องไอยเรศ  และกล้วยไม้โกมาซุม

การออกพื้นที่เพื่อสำรวจต้นพลับพลึงธารเพื่อเก็บเมล็ดและศึกษาวิธีการออกปลูกสู่ธรรมชาติ
ต.บางปรุ อ.กะเปอร์ จ.ระนอง

ตัวอย่างผลงานที่ได้รับรางวัล และได้นำเสนอในเวทีวิชาการ ของนักเรียนในการในการอนุรักษ์พืช พลับพลึงธาร เอื้องไอยเรศ  และกล้วยไม้โกมาซุม

นำเสนอผลงาน Agro Innovation : นวัตกรรมการขยายพันธุ์พลับพลึงธารพืชใกล้สูญพันธุ์ด้วย TDZ, 2-iP, BA ในสภาพปลอดเชื้อ และการพัฒนาให้เป็นต้นที่สมบูรณ์ด้วยอนุภาค Silver Nano ก่อนนำออกปลูก

นำเสนอผลงาน Bio-Innovation Orchid: นวัตกรรมการเพาะเลี้ยงเอื้องไอยเรศด้วยวัตถุดิบท้องถิ่นและนาโนเทคโนโลยีเพื่อการอนุรักษ์อย่างยั่งยืน

นำเสนอโครงงานการศึกษาผลของไคโตซาน แพคโคลบิวทราโซล และอนุภาคนาโนต่อการเจริญเติบโตของกล้วยไม้โกมาซุมด้วยเทคนิคการเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืชเพื่อการอนุรักษ์

การนำเสนอผลงานการอนุรักษ์พืชใกล้สูญพันธุ์ พลับพลึงธาร เอื้องไอยเรศ  และกล้วยไม้โกมาซุม สู่สาธารณะชนผ่านรายงานข่าวท้องถิ่น

กิจกรรมถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อพืชให้แก่โรงเรียนใกล้เคียง โดยรุ่นพี่โรงเรียนสตรีระนอง ตัวอย่างการจัดกิจกรรมให้แก่นักเรียนโรงเรียนอนุบาลดวงกมล อำเภอเมือง จังหวัดระนอง