จรวด (Rocket)

          จรวด (Rocket) นับเป็นส่วนประกอบหนึ่งที่สำคัญของการเดินทางสำรวจอวกาศ เนื่องจากเป็นส่วนที่ทำให้การส่งดาวเทียมหรือยานสำรวจทะยานพ้นเขตแรงดึงดูดของโลกและออกเดินทางสู่อวกาศได้ ทำให้จรวดจำเป็นต้องมีแรงขับเคลื่อนสูงมาก เพื่อเอาชนะแรงโน้มถ่วงของโลกที่ว่าได้เพื่อเข้าสู่วงโคจรของโลกหรือเคลื่อนที่ออกสู่อวกาศ

จรวด ทำงานตามกฎของนิวตัน ข้อที่ 3 คือ “แรงกิริยา = แรงปฏิกิริยา”

  • แรงกิริยา เกิดจากการปล่อยแก๊สร้อนออกทางท่อท้ายด้านล่าง
  • แรงปฏิกิริยา คือ แรงที่ทำให้จรวดเคลื่อนที่ขึ้นด้านบนได้

          โดยเชื้อเพลิงเป็นส่วนที่ทำให้จรวดมีแรงขับเคลื่อน เชื้อเพลิงนี้หมายถึงเชื้อเพลิงและออกซิเจนที่ทำหน้าที่เป็นตัวออกซิไดซ์ การสันดาบในเครื่องยนต์ของจรวดต้องมีถังบรรจุออกซิเจนติดไปด้วย เพราะในอวกาศนั้นไม่มีอากาศซึ่งเป็นแหล่งออกซิเจน

          หากพิจารณาจากเชื้อเพลิงที่ใช้ เราสามารถแบ่งจรวดออกเป็น 2 ประเภท คือ

  1. จรวดเชื้อเพลิงแข็ง มีลักษณะเป็นแท่งเชื้อเพลิงแข็งเป็นสารประกอบของไฮโดรเจนและคาร์บอน ขณะที่ออกซิไดซ์เป็นสารประกอบออกซิเจน
  2. จรวดเชื้อเพลิงเหลว เชื้อเพลิงที่ใช้คือเคโรซีน หรือไฮโดรเจนเหลว ส่วนตัวออกซิไดซ์คือออกซิเจนเหลว

          ความต่างของจรวดเชื้อเพลิงแข็งกับจรวดเชื้อเพลิงเหลว คือ
          จรวดเชื้อเพลิงแข็งมีโครงสร้างที่ไม่ซับซ้อนเมื่อเทียบกับจรวดเชื้อเพลิงเหลว  แต่หากเชื้อเพลิงเกิดการเผาไหม้ขึ้นแล้ว จะไม่สามารถหยุดได้จนกว่าจะเผาไหม้หมด ขณะที่จรวดเชื้อเพลิงเหลวซึ่งมีโครงสร้างที่ซับซ้อนกว่าจะมีท่อและปั๊มเพื่อลำเลียงเชื้อเพลิงเข้าสู่ห้องเครื่องยนต์เพื่อทำการเผาไหม้ และจรวดประเภทนี้สามารถควบคุมปริมาณการเผาไหม้ และปรับทิศทางของกระแสแก๊สได้


เรียบเรียงจาก
สุปราณี สิทธิไพโรจน์กุล, ยงยุทธ บัลลพ์วานิช และอาภาภรณ์ บุญยรัตนพันธุ์. เทคโนโลยีอวกาศ ระดับมัธยมศึกษา. ปทุมธานี : ศูนย์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อสังคม สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ, 2552. (หน้า 43)