วันพุธ 12 ส.ค.63 เวลา 20:00-23:00 น. เตรียมรอชมฝนดาวตกวันแม่ หรือฝนดาวตกเพอร์เซียส (Perseids)

ฝนดาวตกวันแม่ หรือฝนดาวตกเพอร์เซียส (Perseids) มากที่สุดวันพุธที่ 12 สิงหาคม 2563 เวลา 20:00-23:00 น. อัตราดาวตกสูงสุด 110 ดวงต่อชั่วโมง เกิดจากดาวหาง Swift-Tuttle เห็นได้ด้วยตาเปล่าทุกจังหวัดทั่วประเทศและทุกประเทศทั่วโลกครับ โดยล่าสุดเมื่อปีที่แล้วพบดาวตกเฉลี่ย 71 ดวงต่อชั่วโมง
 

จุดกระจาย (radiant) หรือจุดศูนย์กลางของฝนดาวตกอยู่ในกลุ่มดาวเพอร์เซียส (Perseus) จุดกระจายขึ้นที่กรุงเทพฯ เวลา 22:29 น. (จังหวัดอื่นเวลาอาจแตกต่างบ้างเล็กน้อย) ทิศตะวันออกเฉียงเหนือ มุมทิศ (azimuth) 29 องศา จากทิศเหนือ

ดาวตกที่อยู่ใกล้จุดกระจายจะมีเส้นสั้น ส่วนดาวตกที่ยิ่งห่างจากจุดกระจายเส้นก็ยิ่งยาวครับ

ตามหลักเกณฑ์การทับศัพท์ภาษาอังกฤษของราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2535 ควรเขียนชื่อกลุ่มดาว Perseus ว่า “เพอร์เซียส” ไม่ใช้ “เพอร์ซีอัส” หรือ “เพอร์ซีอุส” เปรียบเทียบกับคำว่า nucleus เขียนว่า “นิวเคลียส” ไม่ใช้ “นิวคลีอัส” หรือ “นิวคลีอุส”

ฝนดาวตกเกิดได้ทั่วท้องฟ้า สามารถมองทิศทางใดก็ได้ ไม่จำเป็นต้องมองที่จุดกระจาย หรือไม่ต้องรอเวลาให้จุดกระจายขึ้นจากขอบฟ้าครับ

อย่างไรก็ตาม ถ้ารู้จักตำแหน่งจุดกระจายจะช่วยให้แยกระหว่างดาวตกของฝนดาวตกเพอร์เซียสกับดาวตกปกติที่มีทุกคืนอยู่แล้ว ดาวตกของฝนดาวตกเพอร์เซียสจะมีทิศทางพุ่งออกมาจากจุดกระจายหรือพุ่งออกจากกลุ่มดาวเพอร์เซียส (ดูรูปประกอบ) ส่วนดาวตกปกติจะมีทิศทางไม่แน่นอน พุ่งไปทางใดก็ได้

สำหรับการถ่ายภาพนิยมถ่ายให้เห็นจุดกระจาย เพื่อให้เห็นชัดเจนว่าเป็นฝนดาวตกจากกลุ่มดาวเพอร์เซียส

ฝนดาวตกเพอร์เซียสเกิดนานหลายวัน ตั้งแต่วันที่ 17 กรกฎาคม ถึง 24 สิงหาคม 2563 และยังเกิดตลอดเวลาทั้งกลางวันและกลางคืน คาดว่ามากที่สุดคืนวันพุธที่ 12 สิงหาคม 2563 เวลา 20:00-23:00 น. ตามเวลาประเทศไทย

ข้อมูลฝนดาวตกเพอร์เซียสในที่นี้ใช้ข้อมูลจาก องค์การอุกกาบาตสากล (International Meteor Organization ย่อว่า IMO) เป็นองค์กรที่ศึกษาเรื่องฝนดาวตกโดยเฉพาะ ข้อมูลอาจแตกต่างจากแหล่งอื่นครับ

คืนนั้นดวงจันทร์แรม 9 ค่ำ เดือน 9 ขนาดดวงจันทร์ 40% (เกือบครึ่งดวง) ดวงจันทร์ขึ้นที่กรุงเทพฯ เวลา 00:34 น. (ของวันที่ 13) แสงจันทร์สว่างหลังเที่ยงคืน ทำให้เห็นดาวตกน้อยลง

ดวงอาทิตย์ที่กรุงเทพฯ ตกเวลา 18:41 น. สิ้นสุดสนธยา ท้องฟ้ามืดเวลา 19:55 น.
เนื่องจากเป็นฤดูฝน ควรเผื่อใจว่าคืนนั้นอาจมีฝนตก เมฆบัง ไม่สามารถเห็นดาวตกได้ กรมอุตุนิยมวิทยาพยากรณ์อากาศกรุงเทพฯ วันนั้นว่ามีฝนฟ้าคะนอง 60%

สถานที่ที่เหมาะสำหรับดูฝนดาวตกคือที่มืด กว้าง เงียบ และปลอดภัย ยิ่งมืดยิ่งเห็นดาวตกได้มาก และที่เงียบอาจได้ยินเสียงดาวตกด้วย สามารถค้นหาสถานที่ได้จากแอป Light Pollution Map ดาวน์โหลดฟรี ใช้ได้ทั้งระบบ Android และ iOS สามารถพิมพ์ชื่อสถานที่เป็นภาษาไทยได้ด้วยครับ

กรุงเทพฯ ก็อาจเห็นได้ครับ แต่เห็นน้อยหน่อย คือเห็นเฉพาะบางลูกที่เป็นลูกใหญ่สว่างมาก ไม่เห็นดาวตกลูกเล็กที่ไม่สว่างมาก
นอนดูสบายกว่านั่งดู แต่ต้องระวังเผลอหลับนะครับ อาจมองที่กลางท้องฟ้า เพราะมืดที่สุด และมองได้กว้างที่สุดครับ

ภาพจำลองการเกิดฝนดาวตกเพอร์เซียส (Perseids ) วันพุธที่ 12 สิงหาคม 2563 เวลา 23:00 น. ที่กรุงเทพฯ จากแอป SkyPortal 3.3.1.1, iPhone SE (2nd generation), iOS 13.6

ภาพเพื่อการศึกษาเท่านั้น ขอบคุณครับ
The picture is for education only. Thanks.

เรียบเรียงข้อมูล โดย พงศธร กิจเวช (อัฐ)
คนดูดาว stargazer